برای یک ایران آزاد

با تلگرام چه باید کرد؟؛ کشمکش درونی نظام برای فیلترینگ

0

آیا نظام می‌تواند با فیلترینگ تلگرام فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی را به کنترل خود درآورد؟

یعنی دشواری

فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی برای نظامی که توهم آن بازگشت به دوران پیشا مشروطه است به طبع کابوسی هولناک محسوب می‌شود. اینترنت گردش آزاد اطلاعات را به همراه آورد و شبکه‌های اجتماعی به هر شهروندی این فرصت را داد که به‌عنوان یک شخصیت حقیقی، اندیشه، دیدگاه و اطلاعات خود را با سایرین به اشتراک بگذارد و همه‌ی اینها برای نظام یعنی دشواری.

نظام ولایت فقیه یکبار در قیام سال ۸۸ کاربرد توئیتر توسط شهروندان را برای اطلاع رسانی از قیام تجربه کرد؛ موضوعی که به فیلتر کردن توئیتر راه برد و حالا با معضلی به‌نام تلگرام مواجه است که گفته می‌شود تا ۴۰ میلیون ایرانی بر روی آن حضور دارند؛ کار به جایی کشید که نظام اعلام کرد شبکه ارتباطی قیام آفرینان در دی ۹۶ از طریق تلگرام فعال بوده است. در ایام قیام برخلاف وعده‌ی روحانی که دست وزیرش بر روی دکمه فیلترینگ نخواهد رفت؛ تلگرام برای مدتی فیلتر شد؛ در همین رابطه جنگ و جدل در میان جناح‌های مختلف نظام بالا گرفته است. مسئله این است که با تلگرام بالاخره چه باید کرد؟

«دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه»

خرم‌آبادی، «دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه» در ۲۵ اسفند گفت: «با تمهیداتی که به عمل آمده و در حال انجام است، به‌زودی زود شاهد تحولی عظیم در خصوص نجات فضای مجازی کشور از سلطه و نفوذ برخی از شبکه‌های اجتماعی بیگانه و مهاجرت مردم از شبکه‌های خارجی به شبکه‌های داخلی خواهیم بود». او تاکید کرد که «توئیتر و یوتیوب رفع فیلتر نخواهند شد و در اجرای دستور مراجع قضایی فیلتر شده‌اند و مراجع دیگر نمی‌توانند در اموری که توسط مراجع قضایی تعیین‌تکلیف شده‌اند، دخالت کنند».

در تمام عرصه‌ها بین مسئولان نظام تفرقه و تشتت مشاهده می‌شود اما جالب است که خرم‌آبادی تصریح کرده است که «در آستانه ورود به سال ۹۷، اتفاق نظر بی‌نظیری بین مسئولان برای قطع تسلط و نفوذ دشمن بر فضای مجازی کشور ایجاد شده است».

بی‌اعتمادی کاربران به پیام‌رسان‌های داخلی

البته این اطلاع‌رسانی برای آگاهان امور امری جدید نیست زیرا اجزای نظام همواره در سرکوب مردم دارای اتحاد نظر بوده و هستند؛ تفاوت در‌ روش‌های آنها بوده و هست؛ با این همه در رابطه با بستن تلگرام نظرات در درون نظام یکدست نیست. در همین رابطه حمیده زرآبادی نماینده مجلس از جناح اصلاح‌طلب در واکنش به سخنان دبیر شورای عالی فضای مجازی مبنی بر اعمال محدودیت بر تلگرام در سال آینده گفت: «‌فیلترینگ تلگرام تاثیری در استفاده کاربران از آن نخواهد داشت. وابستگی شرکت‌های پشتیبان پیام‌رسان‌های داخلی به نهادهای حاکمیتی از دلایل عدم اعتماد به این پیام‌رسان‌ها است».

او در ادامه افزود: «بنابر اطلاعات موثقی که از وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات دارم، فیلترینگ دائم تلگرام در سال آینده به تصویب شورای‌عالی فضای مجازی رسیده و این اظهارات به‌نوعی زمینه‌سازی برای انجام این تصمیم در افکار عمومی است».

آبروریزی برای دولت روحانی البته بیش از بقیه‌ی اجزای نظام است زیرا قرار بر این بود که دست وزیر او بر روی دکمه‌ی فیلترینگ نرود. در همین رابطه زرآبادی گفت: «انتظار این است که دولت یا وزارت ارتباطات اگر مخالف این تصمیم است، حداقل موضع خود را شفاف به مردم اطلاع دهد و با رسانه‌ها مصاحبه کند و بگوید که چنین اتفاقی باوجود مخالفت دولت، در شرف تحقق است. با این حال شاهدیم که وزارت ارتباطات حتی به همین میزان نیز شفافیت ندارد».

مصوبه‌ای در کار نیست

یک روز بعد در ۲۶ اسفند حسین‌پور، «مدیر کل ارتباطات و روابط عمومی مرکز ملی فضای مجازی» خودش را به صحنه رساند تا برای آرام کردن فضا و جَستن از پیامدهای فیلترینگ تلگرام اعلام کند که «شورای عالی فضای مجازی هیچ مصوبه‌ای برای فیلتر تلگرام نداشته است. مصوبات شورا روی سایت ریاست جمهوری و سایت مرکز منتشر می‌شود و تنها کسی که اجازه اظهارنظر رسمی در این‌باره را دارد، فیروزآبادی، دبیر شورا است».

یک روز بعد از آن ابوالحسن فیروزآبادی «دبیر شورای عالی فضای مجازی» خیال همه را راحت کرد و گفت: «ادامه فعالیت تلگرام به صلاح نیست. کانال‌های تلگرام نوعی ترویج لمپنیسم در کشور است. تندروهای داخلی با حمایت از بستن فیس‌بوک و توئیتر به تلگرام کمک کردند» او افزود: «تلگرام به تعهدات خود عمل نکرده و بحث فیلتر آن جدی است».

شکست فیلترینگ

رحیمی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نیز یادآوری کرد که مبادا تصور شود با فیلترینگ تلگرام می‌توان شبکه‌های اجتماعی تحت کنترل نظام را جایگزین آن کرد. او گفت: «فیلترینگ تلگرام به نوعی ایجاد انحصار در فضای رسانه‌ای است و قاعدتا فعالیت شبکه‌های مجازی ایرانی در فضای غیررقابتی محکوم به شکست است». [توئیتر شرق ۲۷ اسنفد ۹۶]

محمود صادقی نماینده جناح اصلاح طلب نظام در مجلس نیز برای آنکه نشان دهد فیلتر کردن تلگرام بی‌اثر است در توئیتی نوشت:

«جلسه غیر علنی امروز مجلس به سخنرانی دبیر شورای عالی فضای مجازی اختصاص داشت. اول فکر ‌کردیم می‌خواهد برای فیلترینگ تلگرام مقدمه چینی کند. اما او از هم‌گرایی ۵ فناوری در فضای مجازی و بسط روزافزون آن در دهه آینده سخن گفت. گزارشش که تمام شد عبث بودن سیاست فیلترینگ برای همه مبرهن شد.» [توئیتر محمود صادقی ۲۷ اسفند ۹۶]

او در توئیتی دیگر افزود: «در جلسه امروز مجلس، لاریجانی به نقل از گزارش وزیر ارتباطات به شورای عالی امنیت گفت چند روز که تلگرام فیلتر بود بیش از ۳۰ میلیون نفر از فیلترشکن استفاده کردند. یکی از نمایندگان هم علت عدم اقبال مردم به پیام رسان های داخلی را عدم اعتماد آنها به حفظ اطلاعات خصوصی کاربران دانست.» [توئیتر محمود صادقی ۲۷ اسفند ۹۶]

می‌توان نتیجه گرفت جدا از آنکه نظام به فیلترینگ تلگرام دست بزند یا خیر، جنگ با فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی را از پیش باخته‌ است همچنانکه پیش از این با فیلتر کردن شبکه‌های اجتماعی توئیتر و فیسبوک راه به جایی نبرد؛ سرعت پیشرفت فن‌آوری ارتباطی از سرعت نظام سرکوب بسیار بیشتر است به همین میزان پیشروی قدرت آزادی از سماجت اضداد آن.

پاسخ بدهید

Your email address will not be published.