برای یک ایران آزاد

مردم کازرون در «نماز جمعه» می‌گویند: «وای به روزی که مسلح شویم»

0

«وای به روزی که مسلح شویم»؛ شعار مردم کازرون است که در نماز جمعه سر داده می‌شود. زمینه‌های اجتماعی این خیزش چیست و ارتباط آنرا با قیام دی‌ماه ۹۶چگونه می‌توان توضیح داد؟

اسم شهرستان کازرون این روزها زیاد به گوش می‌رسد. در ادامه‌ی اعتراضات کشاورزان اصفهانی برای بازستاندن حق‌آبه‌شان، اکنون حرکت‌های اعتراضی اهالی کازرون با شعارهایی کمتر شنیده شده خود را به رأس خبرها رسانده است.

کازرون؛ جمعیت، وسعت و اقوام

کازرون؛ شهرستانی‌ست در غرب استان فارس به مرکزیت شهر کازرون. جمعیت این شهرستان بالغ بر ۲۲۶ هزار و ۲۱۷ تن می‌باشد که به‌لحاظ جمعیت سومین شهرستان پر جمعیت استان فارس است. شهر کازرون نیز با ۱۴۰ هزار و ۸۶۹ نفر جمعیت دومین شهر پر جمعیت استان پس از شیراز به‌شمار می‌رود. کازرون به‌لحاظ وسعت نیز پس از شیراز در مرتبه‌ی دوم در استان فارس قرار دارد. [شهرستان کازرون ویکی‌پدیا]

ترکیب جمعیتی شهرستان کازرون از دو دسته‌ی مردم بومی و مهاجر تشکیل می‌شوند که در نیم قرن گذشته به شهرستان کازرون مهاجرت کرده‌اند. اقوام بومی کازرون شامل فارس‌ها، لرها، ترک‌های قشقایی، کردها و عرب‌ها می‌باشند.

مردم مهاجر کازرون نیز شامل جمعیتی از جنگ‌زده‌های جنگ با عراق، ترک‌های آذربایجانی از تبریز، و مهاجرانی از همدان، و همچنین مردم بلوچ از زاهدان، ایرانشهر و بمپور می‌باشند که همگی در شهر کازرون ساکن می‌باشند. [کازرلند ۱۳۹۲]

اقتصاد و محیط زیست کازرون

شهرستان کازرون با وجود برخورداری از جاذبه‌های گردشگری اما در اساس دارای اقتصادی بر پایه‌ی کشاورزی و دامداری‌ست. [عصر کازرون ۲۳ تیر ۹۲] بخش صنعت و تولید شهرستان در وضعیت رکود به سر می‌برد به این ترتیب که از جمله بیشتر مجموعه‌های تولیدی در شهرک صنعتی مصلحیان در وضعیت نیمه تعطیل به‌سر می‌برند یا با حداقل بهره‌وری به فعالیت خود ادامه می‌دهند.

از جمله دیگر بحران‌هایی که مردم کازرون با آن دست و پنجه نرم می‌کنند، بحران آب و خشکسالی‌ست که اثر مستقیم خود را در افزایش بیکاری شهروندان در بخش کشاورزی گذاشته است. [تسنیم ۱۶ آذر ۹۵]

کشاورزی استان فارس و در ذیل آن شهرستان کازرون، عموما کشاورزی معیشتی و نه اقتصادی‌ست امری که به وضوح خود را در بهره‌وری پایین از زمین و هدر رفت آب نشان می‌دهد. در فقدان روش‌های مکانیزه، عدم استفاده از علم روز دنیا و عدم سرمایه‌گذاری مکفی در کشاورزی استان فارس بنا به گفته‌ی خلیل رضاییان، معاون عمرانی وقت استاندار فارس شاهد هدر رفت آب هستیم. [مهر ۱۹ بهمن ۹۳]

پیشتر مدیر منابع آب شهرستان کازرون نیز در تیر ۹۳ گفته بود که از سال ۸۰ «هیچ گونه پروانه حفر چاه کشاورزی صادر نشده» است. او افزوده بود: «بمنظور پیشگیری از صدمات بیشتر به منابع آب، باید جهاد کشاورزی، کشاورزان را به تغییر الگوی کشت که آب کمتری می‌خواهد هدایت کند و منابع طبیعی با اجرای طرح آبخیز داری و آب‌خوان‌داری مسیر استفاده درست از آب را هموار نماید.» [عصر کازرون ۱۰ تیر ۹۳]

در همین رابطه مدیر منابع آب شهرستان کازرون گفته بود که از تاریخ ۲۱ تیر ۹۳ تا ۴ شهریور ۹۳ تنها ۴۹ حلقه چاه غیر مجاز در روستاهای توابع جره و بالاده شهرستان کازرون «پر و مسلوب المنفعه» شده بود. روندی که در همان مقطع زمانی از «تل سامان شروع» و «به پر نمودن چاههای غیرمجاز سرمشهد، دادین، جدول ترکی و ابوالحسنی» رسیده بود. [شرکت سهامی آب منطقه‌ای فارس]

طرح تقسیم شهرستان کازرون

گفته می‌شود از دو سال پیش حسین رضا‌زاده عضو مجلس از کازرون به دنبال تقسیم این شهرستان به دو قسمت بوده است؛ به این ترتیب که بخش‌های «قائمیه» و «کوهمره نودان» از شهرستان فعلی کازرون جدا شده و شهرستان جدیدی بنام «کوه چنار» تأسیس شود.

حسین رضازاده متولد قائمیه است او در حال حاضر عضو کمیسیون قضائی و حقوقی مجلس و همچنین نایب‌رئیس کمیسیون معلولان است. او پیش از ورود به مجلس از مدیران ارشد قوه قضاییه در استان کهگیلویه و بویراحمد بود؛ رئیس شعبه سوم دادگاه تجدید نظر و کیفری استان کهگیلویه و بویراحمد.

طرح تقسیم شهرستان کازرون از ماهها پیش با اعتراضات متعددی از طرف مردم شهرستان مواجه شد. علاوه بر موضوعات اقتصادی و زیان‌هایی که به این لحاظ در نتیجه تقسیم شهرستان کازرون بر آن وارد می‌شود، دلایلی دیگر از جمله لطمه وارد کردن به هویت تاریخی شهرستان نیز در مخالفت با تصمیم تقسیم شهرستان از طرف مردم عنوان شده است.

دور اخیر اعتراضات به طرح تقسیم

دور اخیر اعتراضات علیه تقسیم شهرستان کازرون از ۲۷ فروردین ۹۷ به طور جدی آغاز شد؛ هر چند سابقه این اعتراضات به روزهای پیش از آن و ماههای قبل نیز باز می‌گردد.

روز ۲۷ فروردین ۹۷ بازار کازرون تعطیل و مردم در میدان مرکزی شهر کازرون دست به تجمع می‌زنند. شمار شرکت‌کنندگان بالغ بر ۵ هزار نفر عنوان شده است. [درنگ ۲۸ فروردین ۹۷]

تجمع شکل گرفته در کازرون بلافاصله به نقطه‌ی وحدت و همبستگی همه‌ی اقوام ساکن در کازرون تبدیل می‌شود. با استمرار تظاهرات، شعارهای شرکت‌کنندگان به تدریج رادیکال‌تر می‌شود. در این دور از تظاهرات در کازرون نه‌تنها شاهد توقف آن نبودیم که استمرارش در روزهایی پیوسته حکایت از به راه افتادن یک جنبش اجتماعی دارد.

روز پنجشنبه ۳۰ فروردین تظاهر کنندگان از جمله شعار می‌دادند: «نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم»؛ «دشمن ما همین جا است، همه‌اش می‌گن آمریکاست»؛ «ما زن و مرد جنگیم با تجزیه می‌جنگیم»

روز ۳۱ فروردین اما صحنه‌ی دیگری در تظاهرات مردم کازرون بود. آنها با تجمع در محل نماز جمعه؛ آنجا را به تسخیر خود درآوردند و شعار می‌دادند: «وای به روزی که مسلح شویم»؛ آنها همچنین شعار می‌دادند: «می‌کشم می‌کشم آنکه خیانت کند». آنها در حالی که دستهای خود را بلند کرده بودند؛ به هنگام شعار مشت‌های خود را گره کرده یا دست می‌زدند؛ تصاویری که بیش از هرچیز شبیه به میتینگ‌های چند صدهزار نفره‌ی سازمان مجاهدین خلق ایران در سال‌های ۵۸ و ۵۹ در تهران و شهرستان‌ها بود.

واکنش حکومت‌گران به رادیکالیزم اعتراضات

تغییر فضای اعتراضات، مقامات حکومتی را بلافاصله به واکنش انداخت. براساس آنچه روابط عمومی دفتر امام جمعه کازرون منتشر کرده، او در نماز جمعه گفته است: «توصیه من به همه»، «حفظ آرامش و متانت است» زیرا «در کشور ما دشمنان کمین کرده‌اند و نباید غفلت بورزیم.» آخوند خرسند افزود: «خواهشم این است که اعتراضات امروز، دیگر تمام شود».

امام جمعه کازرون بدون هیچ پرده پوشی خیزش مردم کازرون را به قیام دی‌ماه پیوند داده و تصریح کرد: «در آشوبهایی که در دی‌ماه اتفاق افتاد، افرادی دستگیر شدند که از شهرهای دیگر با تحریک گروه‌های معاند آمده بودند که ما باید برای جلوگیری از سوءاستفاده دشمن، این موضوع را مورد توجه قرار دهیم.» [کازرون نگاه ۱ اردیبهشت ۹۷]

روز ۳۰ فروردین نیز هادی پژوهش جهرمی، معاون سیاسی و امنیتی استاندار فارس «در نشستی خبری با موضوع ناآرامی‌های اخیر در شهرستان کازرون» گفته بود: «برخی افراد فرصت‌طلب»، «می‌خواهند در این شهرستان به دلایل واهی اغتشاش ایجاد کنند». [کازرون نگاه ۳۰ فروردین ۹۷]

خیزش مردم کازرون را نمی‌توان و نباید تنها در چارچوب تقسیم یک شهرستان مورد بررسی قرار داد. در این میان زمینه‌ها و علل کلان‌تری وجود دارد که خود را در بستر موضوع تقسیم شهرستان بارز می‌کنند؛ مشکلات و مصائب اقتصادی، اجتماعی و سیاسی که تنها کازرون از آن رنج نمی‌برد. در تأیید همین واقعیت، بهرام پارسایی، عضو مجلس از شیراز در روزنامه اعتماد نوشت: «دلیل اصلی این اعتراض‌ها» «ریشه در وضعیت نامساعد معیشتی و اقتصادی مردم این شهر دارد كه همچون شهروندان دیگر مناطق كشور، در وضعیتی مساعد به‌لحاظ معیشتی و همچنین وضعیت اشتغال به‌سر نمی‌برند». [کازرون نگاه ۱ اردیبهشت ۹۷]

بیکاری، بحران محیط زیست و قیام

در قیام دی‌ماه ایران شاهد بودیم که با وجود آنکه ۱۴۲ شهر در سراسر کشور به خیزش و قیام ورود کردند اما مناطقی که دارای بیکاری گسترده‌تر یا درگیر بحران‌های محیط زیستی از جمله بحران آب بودند؛ از مقاومت و رادیکالیسم بیشتری در مقابله با نیروهای سپاه برخوردار بودند.

پس از قیام نیز با وجود تداومی که در حرکت‌های اعتراضی در نقاط مختلف کشور مشاهده می‌شود اما در دو نمونه‌ی خیزش کشاورزان اصفهان و تظاهرات‌های مردم کازرون؛ گستردگی و تداوم از مؤلفه‌های برجسته محسوب می‌شوند.

تکامل شعارها

همچنین به لحاظ شعارهایی که در این دو خیزش اجتماعی سر داده شد می‌توان مراحل حرکت قیام ایران در مسیر رادیکالیسم و تعمیق بیشتر را مشاهده کرد.

در ۹ دی ۹۶ در دومین روز از قیام ایران شعار «اصلاح‌طلب، اصول‌گرا دیگه تمومه ماجرا» در تهران سر داده شد. مفهوم این شعار گذار جنبش اعتراضی از شعبده‌های دو جناح نظام و ورود اجتماعی به مرحله‌ی سرنگونی بود. این شعار را حتی بیش از اپوزیسیون؛ جناح‌های درونی نظام ولایت فقیه جدی گرفتند.

روز ۲۵ اسفند ۹۶، کشاورزان اصفهانی در ادامه تظاهرات‌ها و اعتراض‌های خود، وارد محوطه‌ی نماز جمعه اصفهان شدند و در حالی که پشت خود را به امام جمعه‌ی منصوب خامنه‌ای کرده بودند شعار دادند: «#رو_به_میهن_پشت_به_دشمن» مفهوم سیاسی این شعار نیز آشکار بود. با این شعار از طرف مردم، مرز بین میهن و دشمن آن تصریح و تأکید شد. [از سر در دانشگاه تهران تا #رو_به_میهن_پشت_به_دشمن]

این بار اما شعارها از جنس دیگری بود؛ هنگامی که محل نماز جمعه کازرون در ۳۱‍ فروردین ۹۷ به تصرف مردم معترض درآمد آنها شعار «وای به روزی که مسلح شویم» را سردادند. می‌توان مطمئن بود که هیچ‌کدام از حکومت‌گران‌ تصور نکرده‌اند که این شعار تنها به خاطر نشان دادن اعتراض مردم یک شهرستان به تقسیم شهرستانشان فریاد شده است. این شعار به وضوح دارای خصلت براندازانه و دارای قابلیت سراسری شدن است و همین خامنه‌ای و سایر شرکای قدرت را به وحشت می‌اندازد.

کازرون و مجاهدین

از یاد نباید برد که پس از پیروزی انقلاب ضدسلطنتی در سال ۵۷، کازرون یکی از نخستین شهرهایی بود که دفتر هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران در آن گشایش یافت.

به دنبال خیزش مردم کازرون، مریم رجوی در توئیتر خود نوشت: «مردم دلاور #کازرون امروز نمایش جمعه آخوندها، مركز اشاعه ریا و دروغ و فساد را به صحنه اعتراض تبدیل كرده و نفرت و انزجار مردم #ایران از دیكتاتوری دینی را طنین‌انداز نموده و پایه‌های حكومت آخوندی را به لرزه در آوردند.» [توئیتر مریم رجوی ۳۱ فروردین ۹۷]

رئیس جمهور برگزیده مقاومت ایران در توئیت دیگری افزود: «درود به‌ مردم #کازرون با آن سوابق درخشان در حمایت از مصدق بزرگ و با تقدیم آن همه مجاهد و مبارز زندانی و شهید در برابر رژیم آخوندی.» [توئیتر مریم رجوی ۱ اردیبهشت ۹۷]

همچنان که پس از قیام دی ۹۶ چه در درون نظام و چه در بیرون آن پیش‌بینی شده بود؛ اعتراضات و خیزش‌ها در ایران ادامه خواهد یافت و هر روز از نقطه‌ای و به شکلی سر بر می‌آورند که نظام در برابر آن غافل‌گیر می‌شود. می‌توان مطمئن بود که چه در کازرون چه در سایر نقاط ایران شاهد حرکت‌هایی بزرگتر و عمیق‌تر در مقابله با نظام ولایت فقیه خواهیم بود. مردم ایران تازه پایشان به خیابان‌ها باز شده است.

در همین زمینه:

روایت یک شکست نظام؛ سخنرانی خامنه‌ای درباره‌ی قیام ایران

گزارش معاون سیاسی سپاه از قیام ایران و نقش محوری سازمان مجاهدین خلق در آن

دست مجاهدین خلق در درگیری خیابان پاسداران؛ مطرح شده در تحلیل مهدی محمدی

اهواز به‌پا می‌خیزد؛ سلسله‌ای از حرکت‌های اعتراضی در استان خوزستان

سرکوب اعتراضات کشاورزان اصفهان؛ حرکت نظام بر لبه‌ی شمشیر و پایان ماجرا

پاسخ بدهید

Your email address will not be published.