برای یک ایران آزاد

آنچه در گلستان اتفاق افتاد قابل پیش‌بینی بود؛ نگاهی به یک گزارش یک سال پس از انتشار آن

0

آنچه در گلستان اتفاق افتاد موضوعی قابل پیش‌بینی بود. تسنیم به‌عنوان رسانه‌ای متعلق به سپاه در خرداد سال گذشته با مروری بر سوابق سیل در استان گلستان، اشاره‌ای به آنچه در انتظار استان گلستان خواهد بود نیز کرد. این‌همه نشان می‌دهد که سپاه به‌عنوان نهادی که نقش درجه اول در از بین بردن محیط زیست استان داشته است از فاجعه‌ای که آفریده کاملا باخبر است با این حال مثل همیشه کاری برای جلوگیری از آثار مرگ‌بار فاجعه انجام نداد.

فریبرز شادان

اینکه عامل اصلی ویرانی های ایجاد شده و ضایعات جانی و مالی سیل دراستان گلستان، حکومت ولایت فقیه است، یک تحلیل نیست، بلکه واقعیتی است که خود کارگزاران و کارشناسان نظام از ماه ها قبل آن را مطرح کرده بودند. بنا به گزارشات مندرج در رسانه های رژیم در مدت سه دهه، ۱۲۶ سیلاب مخرب، استان گلستان را در نوردیده و میلیاردها ریال هم خسارت وارد کرده است. اما هیچ اقدامی جهت مهار وکنترل، و هیچ برنامه ای برای مدیریت این پدیده طبیعی صورت نگرفت. اینکه چرا صورت نگرفت، سوالی است که پاسخ آن را باید سردمداران ضدمردمی حکومت بدهند.

تاریخچه مختصر سیلاب در گلستان
«سیل سال ۸۰ در استان گلستان، همچنان به عنوان ویران‌گرترین سیل در کشور از آن یاد می‌شود که ۵۰۰ نفر بر اثر وقوع آن جان خود را از دست دادند. وسعت تخریبی سیل بیستم مرداد سال ۸۰ در شرق گلستان حدود ۵ هزار کیلومتر را در برگرفت و طبق اعلام سازمان ملل در اوت سال ۲۰۰۱ این سیل در آن سال، رتبه یک تلفات انسانی سیل در جهان را به خود اختصاص داد».
سال ۸۲ «درست در همان روز برای باردیگر تکرار شد و این بار هم جان تعدادی از مردم این استان و مسافران را گرفت.»
«براساس آمار رسمی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گلستان از سال ۷۰ تا ۹۵ بیش از ۱۲۰ فقره سیل بزرگ و کوچک در این استان رخ داده که تنها در سال ۹۱ وقوع ۱۴ فقره سیل در این استان به ثبت رسیده است.»
همچنین گزارش شده است که در این مدت خسارات فراوانی هم به این استان وارد شده که بخشی از آن در این گزارش قید شده است:
«در سال‌های ۷۰ تا ۹۶ بیش از ۱۲۰ فقره سیل رخ داده و حدود ۷ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال خسارت هم به استان وارد شده که البته خسارت های پنهان ناشی از وقوع سیلاب‌ها شاید چند برابر این عدد باشد.»

دلایل اصلی وقوع سیلاب های گلستان
«وقوع سیل و خسارت‌های بی‌شمار آن بیش از آنکه ناشی از قهر طبیعت باشد، نتیجه فعالیت‌های ناصواب انسانی است. تخریب جنگل‌ها و مراتع، چرای بی‌رویه دام در بالادست سدها و مسدود کردن غالب رودخانه‌های کشور با دیواره‌های بتونی، انجام فعالیت‌های عمرانی غیرکارشناسی، فرسایش شدید خاک به علت خشکسالی‌های مداوم بخشی از دلایل وقوع سیلاب هاست»
علیرغم اینکه تهدید سیل، توسط خودکارشناسان نظام هم بررسی و راه کار داده شده بود، اما هیچ وقت از جانب حکومت، اهمیتی داده نشد.
در ۲۷ خرداد ۹۷ تسنیم نوشت: «از حدود ۲ میلیون و ۲۰ هزار هکتار از حوضه‌های آبریز این استان، اجرای عملیات آبخیزداری در یک میلیون و ۷۰۰ هزار هکتار لازم وضروری است. موضوعی که پس از سیل سال ۸۰ مورد تأکید قرار گرفت اما آنچه اتفاق افتاده نشان‌دهنده انحراف زیاد از برنامه‌های مصوب است.»
«بعد از سیل‌های سال ۸۰ طرح جامع مدیریت سیل گلستان تهیه شد اما یکی از اشکالاتی که منجر به عدم اجرای این طرح شد، این بود که برخی دستگاه های اجرایی کارها و وظایف ذاتی خود را هم در قالب این طرح آورده بودند. مثلا آب منطقه‌ای ساخت سدها و هزینه‌های موردنیاز برای این پروژه‌ها را در قالب طرح جامع سیل آورده بود که همین مسئله موجب شد تا این طرح به علت هزینه‌های گزاف هیچ‌گاه اجرایی نشود.»
درگزارش معاون فنی اداره منابع طبیعی استان گلستان آمده بود: «پس از سیل سال ۸۰ از محل اعتبارات ملی ردیفی اعتباری برای اجرای عملیات آبخیزداری استان به مبلغ ۱۸۰ میلیارد تومان به تصویب رسید و قرار بود در مدت ۱۲ سال این پروژه به صورت کامل در استان به اجرا درآید اما با اینکه حدود ۱۶ سال از آن زمان می‌گذرد کمتر از ۴۰ درصد اعتبارات به استان اختصاص یافته است.»
معاون فنی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گلستان گفت: «بسیاری از حرایم رودخانه‌ها مورد تعرض قرار گرفته و زهکشی‌ها از بین رفته است. مراتع به علت چرای بی‌رویه و خشکسالی‌های متعدد دچار ضعف پوشش گیاهی شده، سازه‌های غیراستاندارد و نامناسب بر روی رودخانه‌ها ایجاد شده و کشاورزی در اراضی شیبدار خارج از قاعده بوده و همین عوامل دست به دست هم داده تا سیلاب‌ها همواره در استان خسارت به بار بیاورند.»
نزدیک به یکسال پیش تسنیم نوشت: «در استانی مانند گلستان که کلکسیونی از بلایا و بحران‌های طبیعی و دست ساخت در آن رخ می‌دهد، داشتن برنامه و سندی جامع یک امر ابتدایی است که باید در دهه‌های گذشته مسئولان به فکر تهیه و اجرای آن می‌افتادند. در کنار اقدامات فیزیکی، انجام فعالیت های فرهنگی نرم افزاری، استفاده از سیستم‌های هشدار سیل و اطلاع رسانی و آموزش مردم، نصب تابلوها و علائم هشداردهنده حداقل می‌تواند از خسارت‌های جانی این پدیده بکاهد.» [تسنیم ۲۷ خرداد ۹۷ ]
این همه نشان می‌دهد که رژیم به وضعیتی که علیه محیط زیست ایران ایجاد کرده است کاملا آگاه است و دقیقا می‌داند که چه خطراتی مردم را تهدید می‌کند. با این حال بی‌تفاوتی نسبت به سلامت و جان مردم همان چیزی است که از آخوندها انتظار می‌رود.

در همین زمینه:
سیل در شیراز و صف‌بندی دو جناح نظام برای پیدا کردن مقصر
سیل در گلستان و ورود سپاه به مناطق ویران شده؛ اشغال-ویرانگری و ویرانگری-اشغال

پاسخ بدهید

Your email address will not be published.