برای یک ایران آزاد

رمزگشایی از شعار رفراندوم روحانی؛ پاسخ به شعار سرنگونی مجاهدین

0 190

شعار رفراندوم روحانی در برابر شعار سرنگونی مجاهدین مطرح می‌شود؛ اینرا اخیرا رئيس دفتر روحانی به صراحت اعلام کرد. واقعیت آن است که طرح این شعار در مرداد ۹۷ بسیار بی‌اعتبارتر از طرح آن در بهمن ۹۶ است زیرا قیام از آن تاریخ تا امروز بسیار پیشروی کرده است.

پس از آغاز قیام ایران، روحانی شعار رفراندوم را به میان آورد. او از سخنرانی خود در ۲۲ بهمن سال ۹۶ استفاده کرد تا رفراندوم را به‌مثابه پاسخی به مشکلات لاینحل جامعه عرضه کند. اخیرا نیز روحانی پس از اوج گیری دوباره قیام در مردادماه، در مصاحبه تلویزیونی‌اش بار دیگر از رفراندوم سخن گفت.
شعار رفراندوم روحانی چرا مطرح می‌شود؟ مفهوم آن چیست؟ چه کسانی را مخاطب قرار می‌دهد؟ آیا دارای مخاطب بین‌المللی‌ست یا مخاطبین داخلی دارد؟
روحانی در ۲۲ بهمن ۹۶ در انتهای سخنرانی خود در میدان آزادی گفت: «اگر جایی ما با هم بحث داریم باید به اصل ۵۹ قانون اساسی مراجعه کنیم» و سپس افزود: «اصل ۵۹ قانون اساسی می‌گوید در برخی موارد قانونگذاری و اعمال قوه مقننه در مسایل مهم اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی، مراجعه به آراء مستقیم مردم است. اگر در دو مسأله اختلاف نظر داریم، دعوا و شعار ندارد، صندوق آراء را بیاوریم و طبق اصل ۵۹ قانون اساسی هر چه مردم گفتند، به آن عمل کنیم، این ظرفیت قانون اساسی ما است و باید به ظرفیت‌های قانون اساسی‌ عمل کنیم.» [ایرنا ۲۲ بهمن ۹۶]
همان زمان از این عبارات روحانی تعبیر به فراخوانی برای رفراندوم شد. ناظران در همان زمان اعلام کردند که روحانی به این ترتیب می‌خواهد با ارائه راهکاری در درون نظام، موضوع سرنگونی نظام را در محاق ببرد و قیام را مهار کند.
تحولات جامعه ایران و پیشروی قیام پس از این سخنرانی روحانی، به میزان زیادی شعار رفراندوم روحانی را در اذهان به فراموشی سپرده بود. هرچند در همان زمان هم امکان اجرایی شدن آن حتی در درون نظام نیز جدی گرفته نمی‌شد.
با اوج‌گیری دوباره قیام ایران در مرداد ۹۷، روحانی در مصاحبه‌ تلویزیونی‌اش به تاریخ ۱۵ مرداد ۹۷ در قسمتی که می‌خواست به امکان براندازی نظام پاسخ دهد مراجعه دوباره‌یی به اظهارات خود در ۲۲ بهمن ۹۶ داشت؛ او با اشاره به اصل ۵۹ قانون اساسی آنرا اصلی «برای تثبیت نظام» دانست و تصریح کرد «اصل ۵۹ قانون اساسی، نظام را تثبیت می‌کند.» [پایگاه اطلاع رسانی ریاست جمهوری ۱۵ مرداد ۹۷]
حسن روحانی در این مصاحبه آشکارا از مجاهدین اسم برد و از پیشروی آنها اظهار نگرانی کرد. [مصاحبه تلویزیونی روحانی و موقعیت واقعی «منفورترین گروهک در تاریخ ایران»] واضح بود که او این‌بار نیز مراجعه احتمالی به اصل ۵۹ یا همان رفراندوم در درون نظام را در برابر قیام و نیروی برانداز مطرح می‌کند.
روز ۱۷ مرداد محمود واعظی، رئیس دفتر روحانی به مناسبت روز خبرنگار راهی مؤسسه فرهنگی مطبوعاتی ایران می‌شود. در حاشیه این بازدید مصاحبه‌ای توسط ایرنا با او صورت می‌گیرد.
ایرنا از واعظی می‌پرسد: «برخی از تأکید رئیس جمهوری بر اصل ۵۹ قانون اساسی که به همه‌پرسی و مراجعه به آرای عمومی اشاره دارد، برآشفتند. به نظر شما دلیل اشاره رئیس جمهوری به این اصل قانون اساسی چیست؟»
واعظی در پاسخ به این پرسش می‌گوید: «آقای رئیس جمهوری در این بحث یک هدف کلی را دنبال می‌کردند و آن، پاسخ به القائاتی است که از خارج کشور می‌شود. به عنوان مثال آمریکایی‌ها و منافقین عنوان می‌کنند که نظام جمهوری اسلامی در ۴۰ سالگی به بن‌بست رسیده است. آقای رئیس جمهوری با یادآوری این اصل قانون اساسی، در واقع می‌خواهد بگوید که نظام اسلامی، چه از نظر قانون اساسی و چه از نظر سازوکار و ساختارهای درونی، اینقدر قوی، منسجم و بامحتوا است که برای همه مطالبات مردم و برای همه مسائل، راه حل داریم.» [ایرنا ۱۸ مرداد ۹۷]
طرح شعار رفراندوم روحانی با این هدف صورت گرفت و می‌گیرد که در برابر شعار سرنگونی مجاهدین و قیام آفرینان، شعاری برای خود دست و پا کند. این شعار در درون نظام از طرف جناح مقابل با مخالفت‌های جدی مواجه می‌شود زیرا بر این باورند که نظام اکنون توان این دست از مانور دادن‌ها را نیز ندارد و تنها نتیجه حاصل برای نظام شکاف و تضعیف بیشتر خواهد بود. در درون جناح روحانی نیز این شعار چندان جدی گرفته نمی‌شود زیرا از یک سو آنرا در تعادل درونی جناح‌های درونی نظام اجرایی نمی‌بینند و از دیگر سو قیام ایران را عمیق‌تر و گسترده‌تر از آن می‌بینند که بشود با چنین راهکارهایی آنرا مهار کرد.
این شعار البته از طرف قیام‌آفرینان اصلا جدی گرفته نشد یا شاید اصلا شنیده نشد. موضوع روی میز کانون‌های شورشی و شوراهای مقاومت پایین کشیدن تمامیت نظام ولایت فقیه است. این امر در بیش از ۷ ماه گذشته نه تنها گسترش یافته بلکه تعمیق نیز پیدا کرده است. به میزانی که قیام به پیش می‌رود، مانورهایی از این دست که روحانی در پیش گرفت کم جلوه‌تر می‌شود و هر نوع پرداختن به آنها بیش از آنکه به مهار قیام منتهی شود به افزایش شکاف در درون نظام منتهی می‌شود.
با اوج‌گیری قیام بیش از پیش دو قطبی بین مردم و حکومت خود را آشکار می‌کند. این دو قطبی خود را در شعارهای قیام آفرینان بیش از پیش نشان می‌دهد. شعارهایی که با صراحت بیشتر سپاه و بسیج [«مرگ بر بسیجی» در ادامه «ملا جنایت می‌کند، سپاه حمایت می‌کند»] را نشانه می‌گیرند وقتی در کنار شعارهای پیشین قرار می‌گیرند حکایت از تمرکز قیام‌آفرینان بر کنار زدن دو ستون اصلی نظام یعنی نهاد ولایت فقیه و سپاه دارد. در آنسوی جبهه شعارهایی که از درون نظام شنیده می‌شوند هر روز بار و اعتبار خود را بیش از پیش از دست می‌دهند؛ مانند شعار رفراندوم روحانی. طرح دوباره این موضوع در مرداد ۹۷ بارها و بارها بی‌اعتبارتر از طرح آن در بهمن ۹۶ است. نظام به تدریج همه چیزش را از دست می‌دهد و در مسیر سرنگونی شتاب می‌گیرد.

پاسخ بدهید

Your email address will not be published.